Khoảng 114 tỷ USD thặng dư thương mại hàng hóa với Mỹ trong nửa đầu năm 2026 — một con số nghe chẳng khác gì chiếc cúp vô địch. Việt Nam vượt Trung Quốc, Mexico và Đài Loan để đứng đầu danh sách những nền kinh tế có thặng dư lớn nhất với Washington. Xuất khẩu mạnh, hàng hóa Việt Nam chen chân sâu vào thị trường Mỹ: thành tích quá đẹp để không tự hào. Nhưng câu hỏi khó chịu cũng xuất hiện: khi cán cân nghiêng quá mạnh về một phía, liệu “chiến thắng” có biến thành lời mời gọi cho những biện pháp đáp trả?
Trớ trêu là Việt Nam không chỉ hưởng lợi từ làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng mà còn đứng giữa một bài toán địa chính trị ngày càng hóc búa. Mỹ quan tâm đến thâm hụt thương mại; trong khi đó, Việt Nam lại có quan hệ sản xuất và cung ứng rất chặt với Trung Quốc. Thế là một nền kinh tế có thể vừa được xem là điểm đến hấp dẫn của chuỗi cung ứng, vừa phải đối mặt với nghi vấn về hàng hóa Trung Quốc “đi đường vòng”. Bán được nhiều là chuyện đáng mừng, nhưng bán nhiều đến mức khiến đối tác phải soi từng container lại là câu chuyện khác.
Vấn đề vì thế không nằm ở việc Việt Nam có nên xuất khẩu hay không, mà là làm thế nào để biến thặng dư thành sức mạnh bền vững thay vì điểm yếu chiến lược. Nếu phụ thuộc quá nhiều vào một thị trường, một chuỗi cung ứng và nguồn nguyên liệu bên ngoài, con số 114 tỷ USD có thể vừa là thành tích, vừa là chiếc bảng hiệu khổng lồ khiến mọi ánh mắt chú ý. Thặng dư càng lớn, áp lực giải trình càng lớn — và bài toán khó nhất có lẽ mới chỉ bắt đầu.
https://www.facebook.com/share/p/19dCKd5uN6/
